Obecnie Brytyjczycy, tak jak wszyscy obywatele Unii Europejskiej zobowiązani są zarejestrować swój pobyt w Polsce jeżeli trwa on dłużej niż 3 miesiące. Członkowie ich rodzin, którzy nie są obywatelami Unii Europejskiej mają natomiast obowiązek uzyskać kartę pobytu członka rodziny obywatela UE. Realizacja tych obowiązków możliwa jest bezpłatnie w urzędzie wojewódzkim właściwym ze względu na miejsce przebywania. Rejestracja i uzyskanie tych kart pobytu może być ułatwieniem dla obywateli Wielkiej Brytanii i członków ich rodzin, którzy będą chcieli pozostać w Polsce po tzw. Brexicie.
Wystąpienie Wielkiej Brytanii z Unii Europejskiej ma nastąpić 30 marca br. W związku z tym opracowany został projekt ustawy regulującej status pobytowy obywateli tego państwa oraz członków ich rodzin. Dotąd korzystali oni bowiem na terytorium Polski z traktatowej swobody przepływu osób. Przepisy przygotowano na wypadek braku zawarcia do 30 marca tzw. Umowy wystąpienia pomiędzy Wielką Brytanią a Unią Europejską.
Projekt ustawy zakłada ustanowienie okresu, w którym pobyt obywateli Wielkiej Brytanii i członków ich rodzin na terytorium Polski bezpośrednio po dacie Brexitu będzie uznawany za legalny. Określa także podstawy prawne dla udzielenia im zezwoleń na pobyt czasowy oraz stały, uzależniając to od dysponowania w dniu 29 marca 2019 r. prawem pobytu lub prawem stałego pobytu. Co ważne, projekt przewiduje domniemanie posiadania jednego z takich praw przez osoby będące właścicielami w dniu 29 marca ważnych dokumentów wydawanych przez polskie organy obywatelom Unii Europejskiej i członkom ich rodzin. Stąd też uzyskanie stosownych zezwoleń po Brexicie na podstawie projektowanych przepisów będzie znacząco łatwiejsze dla osób posiadających te dokumenty.
Bardziej szczegółowa prezentacja rozwiązań prawnych związanych z pobytem obywateli Wielkiej Brytanii i członków ich rodzin w przypadku tzw. Brexitu bezumownego nastąpi wraz z postępami procesu legislacyjnego.
Obecnie ok. 5,8 tys. obywateli Wielkiej Brytanii posiada zarejestrowany pobyt lub dokument potwierdzający prawo stałego pobytu w Polsce. W większości są to mężczyźni – 4,5 tys. osób, w porównaniu do 1,3 tys. kobiet. Biorąc pod uwagę daty urodzenia są to osoby w przedziałach wiekowych: do 20 lat – 450 os., 20 – 39 lat – 2,6 tys. os., 40 – 59 lat – 2,1 tys. os., powyżej 60 lat – 630 os.
Instytucjami właściwymi do zarejestrowania pobytu obywateli UE i wydawania dokumentów w tym zakresie są urzędy wojewódzkie (właściwe ze względu na miejsce pobytu obywatela UE). Najwięcej obywateli Wielkiej Brytanii zarejestrowało swój pobyt w województwach: mazowieckim – 2,1 tys. osób, małopolskim – 840 os., dolnośląskim – 530 os., śląskim – 440 os. oraz pomorskim – 370 os.
