Komunikacja publiczna tańsza i bardziej ekologiczna, ale wolniejsza od roweru i elektryka

W ramach niedawno zakończonego Europejskiego Tygodnia Mobilności władze miast w całej Polsce aktywnie angażowały się w projekty promujące zrównoważony transport. Jednym z nich był Wielki Test Mobilności Miejskiej 2025 (WTMM), zorganizowany przez Arval Service Lease Polska, który odbył się równocześnie w Warszawie, Gdańsku i Krakowie. Jego celem było sprawdzenie efektywności różnych środków transportu w godzinach szczytu – pod kątem czasu przejazdu, kosztów i wpływu na środowisko. W każdym mieście komunikację publiczną na dwóch trasach testowało dwóch uczestników, sprawdzając w praktyce, jak wygląda codzienne podróżowanie po polskich miastach.

Kluczowe wnioski:

• Średnia prędkość komunikacji miejskiej: Warszawa – 15 km/h, Gdańsk – 13 km/h, Kraków – 11 km/h.
• Warszawa: Metro z Bemowa wiceliderem, po aucie elektrycznym. Tramwaj z Wilanowa na drugim miejscu ex aequo z elektrykiem, tuż za rowerem.
• Gdańsk: Transport publiczny wolniejszy od rowerów i aut, ale zapewnia komfort, przewidywalność i stały koszt przejazdu.
• Kraków: Roczne przejazdy komunikacją miejską tańsze niż w innych miastach. Auto spalinowe przegrało z autobusem, ze względu na długie poszukiwania miejsca parkingowego.
• Koszty roczne transportu publicznego: Warszawa – 1000 zł, Gdańsk – 1404 zł, Kraków – 840 zł.
• Emisje: Komunikacja miejska emituje znacznie mniej CO₂ niż samochody spalinowe (0,15–1,14 kg na przejazd).

Warszawski Transport Publiczny – szybkość i efektywność

Transport publiczny w polskich miastach codziennie wybierają miliony mieszkańców. W samej aglomeracji warszawskiej liczba pasażerów systematycznie rośnie – tylko w ubiegłym roku pojazdami Warszawskiego Transportu Publicznego oraz pociągami kursującymi w ramach wspólnego biletu odbyto ponad 956 milionów podróży[1]. Wielki Test Mobilności Miejskiej, zorganizowany przez Arval, 16 września br. i objęty patronatem Prezydenta m. st. Warszawy potwierdził wysoką efektywność transportu publicznego w stolicy.

– To już trzecia edycja testu organizowanego przez Arval – ale po raz pierwszy w tak unikalnej formule. Równocześnie startowaliśmy w Warszawie, Gdańsku i Krakowie, by sprawdzić, który środek transportu jest najbardziej efektywny i jak w praktyce wygląda codzienna mobilność miejska w różnych miastach. Zależy nam nie tylko na twardych danych, ale także na inspirowaniu do bardziej świadomych wyborów transportowych – mówi Radosław Kitala, Senior Consulting & AMO Manager z Arval Service Lease Polska.

Średnia prędkość przejazdu w teście komunikacją miejską w Warszawie wyniosła 15 km/h. Jedna z uczestniczek – przedstawicielka Zarządu Transportu Miejskiego, korzystając z tramwajów linii 7 i 11, pokonała 13-kilometrową trasę w 52 minuty i dotarła na metę jako druga – razem z uczestniczką jadącą samochodem elektrycznym. Z kolei przejazd metrem z Bemowa, na dystansie 7 km, zajął zaledwie 23 minuty, wyraźnie pokazując przewagę tego środka transportu w godzinach szczytu.

– Przedstawiciel Zarząd Transportu Miejskiego po raz drugi wziął udział w Wielkim Teście Mobilności Miejskiej. Wyniki potwierdzają wysoką efektywność warszawskiej sieci komunikacyjnej, a nasza uczestniczka pokazała, jak sprawnie poruszać się po mieście Warszawskim Transportem Publicznym. Oczywiście wciąż pracujemy nad usprawnieniami i zachęcamy mieszkańców do korzystania z transportu publicznego – Katarzyna Strzegowska, Dyrektor Zarządu Transportu Miejskiego w Warszawie.

Podczas testu brano pod uwagę zarówno koszty jednorazowego przejazdu – wynoszące 3,40 zł i 4,40 zł – jak i roczne wydatki na transport publiczny, które w przypadku stolicy z Kartą Warszawiaka wynoszą ok. 1000 zł. Zarówno niskie ceny pojedynczych biletów, jak i przystępny abonament roczny miały wpływ na generalną punktację w teście.

Gdańsk – przewidywalność transportu w godzinach szczytu

W Gdańsku wydarzenie objęła patronatem Prezydent Aleksandra Dulkiewicz. Uczestnicy korzystający z komunikacji miejskiej dotarli na metę jako ostatni, jednak zawodnik jadący z Ujeściska przyjechał zaledwie 3 minuty później niż kierowca samochodu spalinowego. Średnia prędkość komunikacji w Gdańsku wyniosła 13 km/h, czyli była wyższa niż w Krakowie. Uczestnicy z Trójmiasta doceniali również komfort podróży. Warto podkreślić, że władze miasta aktywnie wspierają też rowerzystów – Pełnomocnik Prezydenta Gdańska ds. komunikacji rowerowej uczestniczył w konsultacjach dotyczących tras WTMM2025, podkreślając, jak istotny jest rower dla codziennej mobilności mieszkańców miasta. I rzeczywiście, zawodnik jadący na rowerze z Ujeściska dojechał do mety jako pierwszy – na dwie minuty przed autem elektrycznym, co pokazuje, że rower w Gdańsku jest realnie konkurencyjny wobec aut.

– Gdańsk od wielu lat inwestuje w poprawę warunków dla ruchu rowerowego, a dzisiejszy test udowodnił, że faktycznie jest on najszybszym środkiem transportu miejskiego – mówi Przemysław Remigiusz Kitliński, Pełnomocnik Prezydenta Gdańska ds. komunikacji rowerowej.

W Gdańsku jednorazowy przejazd komunikacją miejską był tańszy niż w Krakowie, z biletem za 4,80 zł, jednak przy porównaniu kosztu rocznych dojazdów komunikacją, opłata za bilety miesięczne w Gdańsku okazała się najwyższa, sięgając 1404 zł.

Kraków – ekologiczne znaczenie transportu

W Krakowie uczestnicy korzystający z komunikacji miejskiej wybrali przejazdy autobusami i poruszali się średnio z prędkością 11 km/h. Na krótszej, 7-kilometrowej trasie uczestnik jadący transportem publicznym dotarł na metę ostatni, natomiast na trasie 13-kilometrowej wyprzedził samochód spalinowy, którego kierowca długo szukał miejsca do parkowania. Pod względem kosztów jednorazowego biletu Kraków wypadł najdrożej – 6 i 8 zł, jednak roczny abonament z Kartą Krakowską okazał się najbardziej korzystny – 840 zł.

W Wielkim Teście Mobilności Miejskiej – edycji ogólnopolskiej – brano pod uwagę również uniwersalność środka transportu. W Krakowie, gdzie przed porannymi przejazdami przeszła silna burza, ten aspekt okazał się szczególnie istotny, niemal wykluczając z testu rowerzystów. W takim przypadku komunikacja publiczna może być niezawodnym, „pogodoodpornym” rozwiązaniem.

Troska o ograniczenie emisji jest dla Arval, organizatora wydarzenia, szczególnie istotna – firma od lat wspiera projekty promujące zrównoważone rozwiązania mobilnościowe. Ten aspekt był także kluczowy w Krakowie, który zmaga się z wysokim poziomem smogu, zwłaszcza zimą, co bezpośrednio wpływa na zdrowie mieszkańców. Według szacunków Envirly, partnera testu, komunikacja miejska generowała w teście średnio 0,601 kg CO₂e na przejazd, rowery praktycznie nie emitują CO₂, a samochody elektryczne tylko 0,379 kg, podczas gdy auta spalinowe wytwarzają aż 1,518 kg CO₂e. Ten ekologiczny wymiar miał bezpośredni wpływ na punktację w teście, premiując środki transportu o niższym śladzie węglowym. Co istotne, środki transportu takie jak tramwaj i metro na krótszych dystansach charakteryzowały się średnio niższym śladem węglowym niż auta elektryczne.

– Codzienne decyzje transportowe mają realny wpływ na zanieczyszczenie powietrza i zdrowie mieszkańców. Ten test pozwala mierzyć konkretne wskaźniki i jednocześnie edukować, jak nasze wybory mogą poprawić jakość życia w miastach – mówi Filip Jarmakowski, Koordynator projektów transportowych, Polski Alarm Smogowy.

Efektywność innych środków transportu

W klasyfikacji generalnej Wielkiego Testu Mobilności Miejskiej – edycji ogólnopolskiej – rower okazał się liderem efektywności – najszybszy na czterech z sześciu tras, najtańszy i najbardziej ekologiczny. Samochody elektryczne wyróżniały się szybkością, niskim śladem węglowym i niższymi kosztami niż auta spalinowe, które wypadły najmniej efektywnie z powodu wysokich kosztów parkowania i wolniejszej jazdy w godzinach szczytu. Szczegółowe informacje co do metodologii i wyników testu dla pozostałych środków transportu znajdują się na stronie: [Link]

Punktacja generalna w Wielkim Teście Mobilności Miejskiej 2025

[1] Niemal miliard pasażerów WTP – Miasto Warszawa