Postępowanie sanacyjne (uzdrowieniowe) jest przeciwieństwem upadłości. Ma ono na celu uratowanie przedsiębiorstwa i długoterminowe przywrócenie mu płynności i konkurencyjności, przy jednoczesnym zachowaniu jak największej liczby potrzebnych miejsc pracy.
Zarząd PKP CARGO S.A. w dniu 27 czerwca 2024 r. złożył wniosek w Sądzie Rejonowym dla m.st. Warszawy o otwarcie w stosunku do PKP CARGO S.A. postępowania sanacyjnego, o którym mowa w przepisach ustawy z dnia 15.05.2015 r. Prawo restrukturyzacyjne (Dz.U. 2022, poz. 2309).
PKP CARGO S.A. nie posiada zdolności upadłościowej (jako podmiot utworzony ustawą). Niestety jednak Spółka jest w stanie przestać funkcjonować, jeśli utraciłaby płynność finansową, co w praktyce wiązałoby się z utratą miejsc pracy przez większość pracowników. Sanacja jest jedyną skuteczną drogą, która daje realną szansę na przetrwanie. Szczególnie w sytuacji braku porozumienia ze stroną społeczną. Sanacja pozwoli na utrzymanie potrzebnych miejsc pracy, przywrócenie konkurencyjności Spółki na rynku i jej długoterminowy rozwój.
Decyzję o złożeniu wniosku Zarząd podjął mając na względzie najlepszy interes Spółki, jak też jej pracowników oraz akcjonariuszy. W ocenie Zarządu proces restrukturyzacji pod nadzorem sądu umożliwi kontynuowanie działalności operacyjnej w celu osiągnięcia jak najlepszych efektów dla wierzycieli, pracowników i akcjonariuszy.
Jeśli Sąd przychyli się do wniosku, z dniem otwarcia postępowania sanacyjnego zostanie ustanowiony zarządca, który będzie nadzorował prace Zarządu Spółki. Organy Spółki (Zarząd i Rada Nadzorcza) będą działać w zakresie swoich kompetencji. PKP CARGO S.A. pozostaje notowana na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie.
Przyczyny dramatycznej sytuacji PKP CARGO
– Fatalne zarządzanie doprowadziło PKP CARGO do krawędzi. Spółka jest warta niemal 5 razy mniej niż w dniu debiutu giełdowego nieco ponad 10 lat temu. Zadłużenie i koszty są rekordowo wysokie, a przychody, ilość realizowanej pracy przewozowej i co za tym idzie udziały w rynku rekordowo niskie. Sanacja jest dziś jedyną szansą na uratowanie Spółki, przywrócenie jej konkurencyjności i na rozwój w przyszłości – mówi dr Marcin Wojewódka, p.o. Prezesa PKP CARGO S.A.
Główna przyczyna dramatycznej kondycji PKP CARGO to złe zarządzanie w ostatnich latach. Pomimo utraty rynku i kontraktów, spadających realnych przychodów, rosły koszty i wynagrodzenia, inwestowano i wydawano pieniądze, których Spółka nie miała. Koszty rosły dynamicznie po 2021 roku, do blisko 5,15 mld zł w zeszłym roku, a zobowiązania Spółki z 2,2 mld zł w dniu debiutu (październik 2013) do 5,18 mld zł obecnie.
Natomiast przychody PKP CARGO S.A sukcesywnie spadają od 2018 roku, w cenach stałych (czyli bez uwzględnienia inflacji) z 5,18 mld zł do 3,8 mld zł w 2023 roku.
Istotnie zmalał też udział w rynku mierzony pracą przewozową (liczba przejechanych km) – z niemal 60% w 2013 roku do mniej niż 30% w I kwartale 2024 roku. Udział w rynku liczony masą towarową spadł z 49% w 2013 roku do 30% w I kwartale 2024 roku.
Sytuację PKP CARGO S.A dramatycznie pogorszyła polityczna decyzja z 2022 roku o realizacji rządowego zlecenia na transport węgla. Związane z nim porzucenie innych kontraktów negatywnie wpłynęło na kondycję i sytuację finansową Spółki w kolejnych latach.
Pracownicy i wierzyciele
Zarząd Spółki od wielu tygodni prowadził rozmowy ze stroną społeczną. Nie zakończyły się one jednak porozumieniem. Koszty pracownicze Spółki są wysokie i rosną, pomimo utraty rynku i braku pracy dla zatrudnionych. W zeszłym roku sięgnęły prawie 2 mld zł.
Otwarcie postępowania sanacyjnego wpływa na stosunki pracy i wywołuje w zakresie praw i obowiązków pracowników i pracodawcy takie same skutki jak ogłoszenie upadłości, przy czym uprawnienia syndyka wykonuje zarządca.
Dotychczas, dzięki rozmowom Zarządu PKP CARGO S.A. z innymi przewoźnikami, w tym Polregio czy PKP Intercity, kilkuset pracowników podejmie zatrudnienie w innych podmiotach kolejowych.
Z dniem otwarcia postępowania sanacyjnego mienie służące prowadzeniu przedsiębiorstwa oraz mienie należące do dłużnika stają się masą sanacyjną. Skierowanie egzekucji do majątku dłużnika wchodzącego w skład masy sanacyjnej oraz wykonanie postanowienia o zabezpieczeniu roszczenia lub zarządzenia zabezpieczenia roszczenia na tym majątku jest niedopuszczalne po dniu otwarcia postępowania sanacyjnego. Postępowania sanacyjne kończy się porozumieniem z wierzycielami. Należności wierzycieli zostaną uregulowane w uzgodnionej części. Zarząd Spółki we współpracy z zarządcą dołożą wszelkich starań, by skutecznie wdrożyć plan naprawczy i wypracować porozumienie z wierzycielami Spółki.
