Kraków jest największym rynkiem prywatnych akademików w Polsce oraz trzecim co do wielkości rynkiem najmu instytucjonalnego. Atrakcyjność inwestycyjna miasta sprawia, że oba sektory rozwijają się bardzo dynamicznie, a inwestorzy nie planują zwalniać tempa.
„Dynamiczny rozwój sektora living, obejmującego prywatne akademiki i najem instytucjonalny, potwierdza rosnące zainteresowanie miastem jako miejscem do życia i pracy. Dogodna lokalizacja, renomowane uczelnie, silne zaplecze biznesowe oraz nowoczesna infrastruktura to tylko niektóre z atutów, które przyciągają inwestycje i umacniają pozycję Krakowa jako jednego z kluczowych ośrodków biznesowych w Polsce” – komentuje Katarzyna Wysocka, Dyrektor Wydziału ds. Przedsiębiorczości i Innowacji w Urzędzie Miasta Krakowa.
Rynek prywatnych akademików (PBSA – Purpose-Built Student Accommodation)
Kraków jest jednym z czołowych ośrodków akademickich w Polsce. W roku akademickim 2023/2024 na 18 uczelniach wyższych studiowało tu ponad 130 000 osób, co stanowiło 10% wszystkich studentów w kraju. Liczba to systematycznie rośnie, również wśród studentów zagranicznych, którzy stanowią obecnie około 7% wszystkich studentów w mieście (około 8 500 osób), a liczba zwiększyła się o 4% w porównaniu do poprzedniego roku akademickiego.
„Silna pozycja Krakowa na akademickiej mapie Polski wpływa na potrzebę rozwoju zaplecza mieszkaniowego. Obecnie w mieście znajduje się 45 akademików (publicznych i prywatnych), które oferują blisko 18 000 łóżek. Wskaźnik dostępności miejsc w akademikach wynosi jedynie 14%, co oznacza, że na każde łóżko przypada ponad 7 studentów. Niski stopień nasycenia akademikami i rosnąca liczba studentów stwarzają dalszy potencjał dla rozwoju rynku prywatnych akademików,” – wyjaśnia Dorota Lachowska w Knight Frank.
Obecnie w mieście funkcjonuje 8 prywatnych akademików, w których znajduje się blisko 3 700 łóżek, a w budowie jest kolejnych 1 200, miasto jest tym samym największym rynkiem w Polsce wyprzedzając pod względem liczby łóżek Wrocław, Łódź i Warszawę.
Obecnie największymi operatorami w Krakowie są Student Depot z 22% udziałem w rynku, Base Camp (19%) oraz SHED Living (19%). Innymi znaczącymi operatorami są m.in. Milestone, Zeitraum Student Housing, czy Van der Vorm Living.
Ze względu na wysoki popyty czynsze w prywatnych akademikach w Krakowie notują stały trend wzrostowy i obecnie znajdują się w przedziale od 2 250 do 3 400 PLN/miesiąc za łóżko w pokoju jednoosobowym oraz od 1 500 do 2 100 PLN/miesiąc za łóżko w pokoju dwuosobowym. Dodatkowo, studenci są zobowiązani do pokrycia kosztów administracyjnych, które w zależności od udogodnień oferowanych przez obiekt, znajdują się w szerokim przedziale od 29 do 325 PLN/miesiąc.
Rynek najmu instytucjonalnego (BTR – Build to Rent)
Krakowski rynek najmu instytucjonalnego oferuje około 3 400 mieszkań na wynajem, a ich udział stanowi 16% krajowych zasobów. Pod względem wielkości rynek BTR w Krakowie ustępuje jedynie Warszawie i Wrocławowi.
Aktywność deweloperska w segmencie mieszkań na wynajem w Krakowie pozostaje na wysokim poziomie. Dowodem na to jest rekordowa nowa podaż w 2024 roku, na którą złożyło się 1 200 mieszkań. Na koniec ubiegłego roku w budowie znajdowało się około 1 940 mieszkań, a największą realizowaną inwestycją jest Resi4Rent Romanowicza, która planowo ukończona ma być w pierwszej połowie tego roku i dostarczy na rynek około 860 mieszkań.
„Sektor najmu instytucjonalnego będzie dalej rósł m.in. ze względu na duży deficyt mieszkaniowy. Malejąca siła nabywcza przy dynamicznie rosnących cenach zakupu na rynku mieszkaniowym powodują, że popyt przesuwa się w kierunku najmu, w tym najmu instytucjonalnego. Nie bez znaczenia pozostaje również zmiana pokoleniowa, odzwierciedlająca nowe podejście do zobowiązań długoterminowych,” – dodaje Dorota Lachowska.
Obserwujemy silny popyt na najem instytucjonalny, czego wynikiem jest spadający wskaźnik pustostanów. Pomimo znaczącego przyrostu nowej podaży, na koniec 2024 roku wskaźnik pustostanów wyniósł 3,9%. Zmiana była tym bardziej istotna, że współczynnik na koniec 2023 roku był na poziomie 6,5%. Średnia krajowa na koniec ubiegłego roku wyniosła 4,1%.
Czynsze wykazują tym samym tendencję wzrostową. Na koniec 2024 roku stawki wynajmu kształtowały się od 1 600 PLN do 2 760 PLN miesięcznie za mieszkanie jednopokojowe oraz od 2 060 PLN do 3 690 PLN miesięcznie za mieszkanie dwupokojowe. Ceny wynajmu mieszkań trzypokojowych sięgały nawet 6 260 PLN miesięcznie.
