Aż 92% dyrektorów finansowych (CFO) w Polsce deklaruje wzrost zakresu odpowiedzialności w ostatnich latach, a 93% angażuje się w projekty wykraczające poza tradycyjną funkcję finansową – wynika z raportu KPMG w Polsce i ACCA Polska „CFO Pulse – Ewolucja roli CFO”. Już 36% CFO przejmuje coraz więcej kompetencji poza finansami, 31% prowadzi projekty transformacyjne, a 68% odpowiada za analitykę i strategię danych w swoich firmach. Ponadto firmy, w których CFO obejmuje rolę CDO (Chief Data Officer), są bardziej zaawansowane we wdrożeniach AI w funkcji finansowej – bez względu na wielkość spółki.
Z badania KPMG przeprowadzonego we współpracy z ACCA Polska na próbie 213 osób odpowiedzialnych za funkcję finansową w firmach w Polsce wynika, że zakres odpowiedzialności dyrektorów finansowych systematycznie się rozszerza, obejmując coraz więcej obszarów operacyjnych i strategicznych. Ponad jedna trzecia respondentów wskazuje na przejmowanie zadań spoza finansów, a niemal co trzeci CFO odpowiada za projekty transformacyjne.
Rosnące znaczenie analityki znajduje odzwierciedlenie w działaniach firm – 21% CFO deklaruje większy nacisk na wykorzystanie narzędzi predykcyjnych. W praktyce oznacza to przesunięcie akcentów z raportowania historycznego na wsparcie decyzji biznesowych w oparciu o dane i prognozy.
Cyfryzacja i efektywność operacyjna pod nadzorem CFO
CFO odgrywają istotną rolę w projektach związanych z cyfryzacją i automatyzacją funkcji finansowej. 32% badanych odpowiada za wdrażanie rozwiązań technologicznych, takich jak systemy ERP czy narzędzia oparte na sztucznej inteligencji.
Znaczące zaangażowanie widać również w obszarze optymalizacji modeli operacyjnych (22%), w tym centralizacji procesów i rozwoju centrów usług wspólnych. Co piąty CFO odpowiada za relacje z inwestorami i pozyskiwanie finansowania, co podkreśla rolę funkcji finansowej w budowaniu stabilności organizacji i zaufania rynku.
Ewolucja roli CFO odbywa się przede wszystkim poprzez rozszerzanie tradycyjnych kompetencji finansowych o nowe obszary. Najsilniej widać to w zakresie cyfryzacji i automatyzacji, gdzie dyrektorzy finansowi angażują się w projekty związane z wdrożeniami systemów, zarządzaniem danymi i rozwojem analityki wspierającej decyzje biznesowe. Jednocześnie coraz częściej uczestniczą w projektowaniu modelu operacyjnego organizacji – od centralizacji procesów finansowych po rozwój centrów usług wspólnych – pełniąc rolę integratora między finansami, operacjami i technologią. W efekcie CFO coraz częściej pełni rolę nie tylko strażnika wyników finansowych, lecz także partnera odpowiedzialnego za budowę spójnego systemu informacji zarządczej w organizacji, oraz projektowania, nadzorowania i wdrażania projektów, które wpływają na wartość przedsiębiorstwa – mówi Maciej Bałabanow, CFA, Partner Associate, Advisory, Szef Zespołu Strategii w KPMG w Polsce.
Dane i technologia zmieniają funkcję finansową
Obszar danych staje się jednym z najważniejszych elementów budowania przewagi konkurencyjnej. 68% CFO angażuje się w analitykę i strategię danych, a 15% przejmuje pełną odpowiedzialność za ten obszar, pełniąc funkcję Chief Data Officera.
Firmy, w których CFO odpowiadają za dane pełniąc równocześnie rolę CDO (15% ankietowanych przypadków), są bardziej zaawansowane w wykorzystaniu sztucznej inteligencji w finansach. Brak zaangażowania w obszarze strategii danych – deklarowany przez 27% respondentów – może ograniczać zdolność organizacji do efektywnego wykorzystania informacji w procesach zarządczych.
Wyzwania we współpracy z zarządem
Choć już co piąty dyrektor finansowy (21%) deklaruje pełnienie funkcji partnera strategicznego poprzez aktywne uczestniczenie w podejmowaniu decyzji dotyczących rozwoju organizacji, zakres obowiązków CFO wiąże się również z wyzwaniami organizacyjnymi. Najczęściej wskazywaną barierą jest ograniczone zrozumienie złożonych kwestii finansowych przez pozostałych członków zarządu (37%). Istotną kwestią dla respondentów pozostaje także postrzeganie roli CFO wyłącznie przez pryzmat funkcji kontrolnej i raportowej (26%).
CFO jako architekt wartości przedsiębiorstwa
Wyniki badania wskazują na trwałą zmianę roli dyrektora finansowego – od funkcji skoncentrowanej na kontroli kosztów do roli współodpowiedzialnej za tworzenie wartości organizacji. CFO coraz częściej uczestniczą w projektowaniu modeli operacyjnych, ocenie inwestycji oraz budowie spójnego systemu informacji zarządczej.
Najlepsi dyrektorzy finansowi, których obserwujemy nie pytają już tylko „ile to kosztuje”, ale „ile to jest warte i jak to zmierzyć”. To przesunięcie perspektywy – z raportowania przeszłości na współkształtowanie przyszłości – jest dziś jednym z najważniejszych wyzwań transformacyjnych funkcji finansowej w Polsce i na świecie – podkreśla Maciej Bałabanow, CFA, Partner Associate, Advisory, Szef Zespołu Strategii w KPMG w Polsce.
O raporcie:
Raport „Ewolucja roli CFO” to trzecia publikacja z cyklu „CFO Pulse”, przygotowanego przez KPMG w Polsce i ACCA Polska. Badanie zostało przeprowadzone w listopadzie 2025 roku metodą CATI na próbie 213 osób odpowiedzialnych za funkcję finansową w średnich i dużych przedsiębiorstwach działających w Polsce. W grupie dużych firm wszyscy uczestnicy badania pełnili funkcję dyrektora finansowego, natomiast wśród średnich firm dyrektorzy finansowi stanowili 38% respondentów, a główni księgowi 62%. Z próby wyłączono małe przedsiębiorstwa i podmioty zatrudniające mniej niż 10 pracowników.
